सरकारी नोकरी : राज्यात ३० हजार शिक्षकेतर पदांची मोठी भरती!

Spread the love

राज्यातील खासगी अनुदानित माध्यमिक आणि उच्च माध्यमिक शाळांमधील शिक्षकेतर कर्मचाऱ्यांच्या रिक्त पदांचा प्रश्न अनेक वर्षांपासून प्रलंबित होता. दीर्घकाळ बंद असलेली ही भरती प्रक्रिया आता पुन्हा सुरू होण्याच्या मार्गावर आहे. शासनाने नव्या नियमावलीसह मोठा निर्णय घेतल्याने हजारो तरुणांना नोकरीची संधी उपलब्ध होण्याची शक्यता निर्माण झाली आहे.

राज्यात ३० हजार शिक्षकेतर पदांची मोठी भरती

२१ वर्षांनंतर शिक्षकेतर भरतीला मिळणार वेग
राज्यात २००५ नंतर खासगी अनुदानित शाळांमध्ये शिक्षकेतर पदांची भरती जवळपास थांबलेली होती. यामुळे अनेक शाळांमध्ये लिपिक, ग्रंथपाल, प्रयोगशाळा सहाय्यक यांसारखी महत्त्वाची पदे रिक्त राहिली होती.
आता शासनाने “महाराष्ट्र खासगी शाळांतील कर्मचारी (सेवेच्या शर्ती) (सुधारणा) नियम, २०२६” जाहीर करून शिक्षकेतर कर्मचाऱ्यांच्या भरतीसाठी स्पष्ट मार्गदर्शक तत्त्वे निश्चित केली आहेत. या नियमांच्या आधारे राज्यभर भरती प्रक्रिया राबवली जाणार आहे.

साधारण ३० हजार पदांची भरती होण्याची शक्यता
नवीन आकृतीबंधानुसार राज्यातील अनुदानित माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शाळांमध्ये मोठ्या प्रमाणावर शिक्षकेतर पदे निर्माण होणार आहेत. अंदाजे पदसंख्या पुढीलप्रमाणे आहे:
कनिष्ठ लिपिक – १७,६९५ पदे
वरिष्ठ लिपिक – ४,९१२ पदे
मुख्य लिपिक – ९२३ पदे
ग्रंथपाल – २,११८ पदे
प्रयोगशाळा सहाय्यक (९ वी–१० वी) – ४,६८५ पदे
प्रयोगशाळा सहाय्यक (उच्च माध्यमिक) – २,०४० पदे
या सर्व पदांचा विचार करता राज्यात एकूण सुमारे ३० हजार शिक्षकेतर कर्मचाऱ्यांची भरती होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.

दीर्घकाळ चाललेला संघर्ष
शिक्षकेतर भरतीवर असलेल्या बंदीविरोधात विविध कर्मचारी संघटनांनी अनेक वर्षे आंदोलन केले. २०१९ मध्ये सुधारित आकृतीबंध जाहीर करण्यात आला होता; मात्र त्यानंतर भरती प्रक्रिया पुढे सरकली नव्हती.

आता २०२६ मध्ये नवीन नियमावली लागू झाल्यामुळे भरती प्रक्रिया प्रत्यक्षात सुरू होण्याची शक्यता निर्माण झाली आहे. त्यामुळे अनेक वर्षांपासून नोकरीच्या प्रतीक्षेत असलेल्या उमेदवारांना मोठा दिलासा मिळाला आहे.
पदांसाठी आवश्यक पात्रता

1. कनिष्ठ लिपिक
कोणत्याही शाखेतील मान्यताप्राप्त विद्यापीठाची पदवी आवश्यक
मराठी टंकलेखन ३० शब्द प्रति मिनिट किंवा
इंग्रजी टंकलेखन ४० शब्द प्रति मिनिट
2. वरिष्ठ लिपिक
कनिष्ठ लिपिक म्हणून किमान ३ वर्षांचा अनुभव
ज्येष्ठता व गुणवत्ता यांच्या आधारे पदोन्नती
3. मुख्य लिपिक
वरिष्ठ लिपिक म्हणून किमान ३ वर्षांची सेवा
ज्येष्ठता व गुणवत्ता यावर आधारित पदोन्नती
4. ग्रंथपाल
ग्रंथालय विज्ञान विषयातील पदवी किंवा पदविका
तसेच कोणत्याही शाखेतील पदवी आवश्यक
5. प्रयोगशाळा सहाय्यक
मान्यताप्राप्त मंडळातून १२ वी (विज्ञान शाखा) उत्तीर्ण
6. शिपाई (सेवक)
किमान १२ वी उत्तीर्ण

अनुकंपा तत्त्वावरही नियुक्ती
या पदांवर काही प्रमाणात नियुक्त्या अनुकंपा तत्त्वावर देखील केल्या जाणार आहेत. शासनाने वेळोवेळी जाहीर केलेल्या धोरणानुसार ही प्रक्रिया संबंधित विभागामार्फत राबवली जाणार आहे.

शिक्षण व्यवस्थेला होणार मोठा फायदा
राज्यातील अनेक शाळांमध्ये कार्यालयीन कामकाजासाठी आवश्यक कर्मचारी नसल्याने शिक्षकांवर अतिरिक्त कामाचा ताण पडत होता. शिक्षकेतर कर्मचारी भरती झाल्यानंतर शाळांचे प्रशासन अधिक सुरळीत होईल, तसेच प्रयोगशाळा आणि ग्रंथालय व्यवस्थाही मजबूत होण्याची अपेक्षा आहे.